Recensie I Love Theater
Wat spilet: Wat neem jij mee uit het verleden?
door: Marielle Hoexum
In de Lawei in Drachten bezoeken we de voorstelling Wat spilet. We kijken naar een regisseur en zijn sterspeler die aan de vooravond van de première nog eens kritisch door het stuk lopen. Want helemaal lekker loopt het allemaal nog niet. Een bijzonder gegeven, zeker wanneer je weet dat de première van Wat spilet in werkelijkheid met een maand is uitgesteld na uitgebreide feedback op de try-outs. De voorstelling speelt zich deels af in het Fries en deels in het Nederlands en neemt ons mee in een verhaal over familiegeschiedenis, onderlinge verhoudingen en de invloed van het verleden op het heden.
Het verhaal heeft even tijd nodig om op gang te komen. Wanneer de voorstelling eenmaal loopt, wordt de richting al snel duidelijk. De onderliggende thematiek, het meedragen van familiegeschiedenis en het gedrag dat daaruit voortkomt, is boeiend. Toch blijft de uitwerking redelijk eendimensionaal. De verschillende ontwikkelingen en gebeurtenissen zijn daardoor vrij voorspelbaar en krijgen soms een herhalend karakter. Anderzijds maakt dit de boodschap van het stuk wel helder. Je hoeft als toeschouwer niet lang te zoeken naar wat de voorstelling wil vertellen.
De twee actrices, Tonske (Anna Raadsveld) en Eva (Merel Staalstra), geven ieder op hun eigen manier invulling aan hun personage. Vooral Tonske maakt gedurende de voorstelling een mooie ontwikkeling door. Waar haar personage in het begin nog wat zoekende is, weet Raadsveld vooral in het tweede deel steeds meer te overtuigen. Haar spel, en met name haar monoloog, een belangrijk gegeven in de spanningsopbouw, geeft de voorstelling op dat moment extra lading. Eva blijft in vergelijking daarmee wat meer op de vlakte. Haar personage krijgt minder ruimte om zich echt te ontwikkelen, waardoor het contrast tussen beide personages steeds duidelijker wordt.
De teksten zijn prima en de afwisseling tussen het Fries en Nederlands is een vanzelfsprekend onderdeel van de voorstelling. Het taalverschil wordt wel nadrukkelijk benadrukt, maar is nergens storend. Ook als import-Fries heb ik geen enkel probleem gehad om het verhaal te volgen.
De muziek is meer dan alleen een aanvulling op het verhaal. De gemaakte keuze draagt een diepere laag en versterkt de thematiek. In combinatie met de monoloog van Tonske ontstaan vooral in het tweede deel momenten waarop de voorstelling echt raakt.
Het decor is eenvoudig en doelmatig. Toch heeft de gekozen opstelling behoorlijk wat invloed op de manier waarop je de voorstelling beleeft. Afhankelijk van je zitplaats kijk je vanuit een andere richting naar het spel van de actrices. Dat vraagt wellicht even wat gewenning, maar is tegelijkertijd een interessante keuze.
Het einde is open en gesloten tegelijk. Niet alles wordt voor je ingevuld en afgerond, maar de voorstelling geeft wel voldoende mee om met een duidelijke gedachte de zaal te verlaten. Juist dat maakt dat Wat spilet na afloop nog even blijft doorwerken.
Wat spilet is geen voorstelling die op alle momenten weet te verrassen. Het verhaal komt wat langzaam op gang en kent een aantal voorspelbare en herhalende passages. Toch maken de interessante thematiek, het spel in het tweede deel en de kracht van muziek en tekst dat er uiteindelijk voldoende te beleven valt. Een voorstelling die vooral in de tweede helft aan kracht wint en je met stof tot nadenken achterlaat.